Suszenie owoców w elektrycznej suszarce do żywności
Elektryczna suszarka do żywności umożliwia kontrolowane suszenie w stałej temperaturze, niezależnie od warunków pogodowych. Urządzenie wymusza cyrkulację ciepłego powietrza przez tace z owocami, co pozwala na przewidywalny i powtarzalny wynik. W porównaniu z suszeniem powietrznym jest szybsze i bardziej niezawodne, szczególnie w warunkach polskiego klimatu.
Budowa i działanie suszarki elektrycznej
Większość domowych suszarek elektrycznych dostępnych na polskim rynku to urządzenia tacowe z pionowym lub poziomym przepływem powietrza. Modele z poziomym przepływem (wentylator z tyłu) zapewniają równomierniejsze suszenie na wszystkich tacach jednocześnie. W modelach z pionowym przepływem (wentylator pod spodem lub na górze) konieczna jest rotacja tac co kilka godzin.
Elektryczna suszarka do żywności z wieloma tacami. Źródło: Wikimedia Commons (CC).
Temperatura suszenia owoców
Temperatura jest najważniejszym parametrem wpływającym na jakość suszonych owoców. Za wysoka niszczy witaminy i enzymy, zbyt niska nie odparowuje wody wystarczająco szybko, co zwiększa ryzyko pleśnienia.
| Owoc | Zalecana temperatura (°C) | Grubość plastrów (mm) | Czas (godz.) |
|---|---|---|---|
| Jabłka | 55–60 | 6–8 | 6–12 |
| Śliwki (połówki) | 55–65 | połówki | 10–18 |
| Morele (połówki) | 55–60 | połówki | 8–14 |
| Gruszki | 55–60 | 6–8 | 8–14 |
| Wiśnie | 55–60 | całe lub połówki | 8–14 |
| Truskawki | 50–55 | 4–6 | 6–10 |
Podane czasy są orientacyjne. Rzeczywisty czas suszenia zależy od wilgotności owoców, załadowania tac i modelu suszarki. Gotowość sprawdza się ręcznie – przez dotyk i zgniatanie.
Przygotowanie owoców przed suszeniem
Mycie i osuszanie
Owoce myje się w zimnej wodzie i osusza papierowym ręcznikiem lub na czystej ściereczce. Mokre owoce wydłużają czas suszenia i mogą powodować kondensację wody na tackach.
Obieranie i krojenie
Jabłka i gruszki zwykle się obiera, choć skórka nie jest szkodliwa – obrane plastry wysychają szybciej i mają bardziej jednolitą konsystencję. Śliwki i morele suszy się w połówkach po wyjęciu pestki. Wiśnie dryluje się i suszy całe lub w połówkach.
Zapobieganie brązowieniu jabłek i gruszek
Pokrojone jabłka i gruszki szybko ciemnieją na powietrzu przez utlenianie. Zapobiec temu można przez moczenie plastrów przez 5–10 minut w roztworze wody z sokiem z cytryny (stosunek około 1 łyżka soku na szklankę wody) lub w roztworze kwasu askorbinowego. Zabieg ten ma wpływ wyłącznie na wygląd – nie jest konieczny ze względów bezpieczeństwa.
Ułożenie owoców na tacach
Plastry układa się pojedynczą warstwą, bez nakładania na siebie. Pomiędzy kawałkami powinna pozostać przestrzeń umożliwiająca przepływ powietrza. Zbyt gęste ułożenie wydłuża czas suszenia i może powodować sklejanie się owoców.
Tace nie wymagają smarowania tłuszczem – owoce mają wystarczającą ilość naturalnego cukru, który może powodować lekkie przyklejanie się, ale po ostygnięciu łatwo odchodzą. W przypadku truskawek i bardzo słodkich owoców można wyłożyć tace specjalną matą silikonową lub folią do suszarek.
Rotacja tac
W suszarkach z pionowym przepływem tace bliżej wentylatora suszą szybciej. Zaleca się obracanie tac o 180° oraz zmianę kolejności co 3–4 godziny. W suszarkach z poziomym przepływem rotacja nie jest konieczna.
Sprawdzanie gotowości
Prawidłowo wysuszony owoc jest elastyczny – nie kruszy się, ale też nie skleja się do siebie przy ściskaniu. Wyjęty z suszarki owoc sprawdza się dopiero po ostygnięciu do temperatury pokojowej, ponieważ podczas suszenia jest ciepły i może wydawać się bardziej elastyczny niż w rzeczywistości.
Test na zawartość wody: zgniatamy kawałek owocu papierowym ręcznikiem. Jeśli pozostawia widoczny mokry ślad, wymaga dalszego suszenia. Jabłka mogą wyglądać jak skórzaste, ale po kilku godzinach od zakończenia suszenia stają się twardsze – to normalne zjawisko.
Zużycie energii elektrycznej
Typowe domowe suszarki elektryczne mają moc od 250 do 600 W. Suszenie jednej partii owoców trwa od 6 do 18 godzin w zależności od owocu i modelu urządzenia. Zużycie energii na jedną sesję suszenia wynosi zatem od około 1,5 do 10 kWh. Suszenie kilku warstw jednocześnie jest efektywniejsze energetycznie niż suszenie małych ilości.
Model suszarki z pionowym przepływem powietrza. Źródło: Wikimedia Commons (CC).
Suszenie a piekarnik
Suszenie w piekarniku jest możliwe, ale trudniejsze do kontrolowania. Piekarniki domowe rzadko utrzymują stałą temperaturę poniżej 60°C, a drzwiczki trzeba trzymać uchylone, by umożliwić odprowadzanie wilgoci. Zużycie energii jest znacznie wyższe niż w przypadku dedykowanej suszarki. Piekarnik nadaje się do dosuszania owoców wstępnie wysuszonych na powietrzu lub do małych ilości.
Po wysuszeniu owoce należy odpowiednio przechować. Więcej o tym: Warunki przechowywania suszonych owoców w domu.